Hayat ile ölüm arasındaki o ince çizgide, saniyelerin hayati önem taşıdığı 112 Acil Çağrı Merkezleri, akıl almaz taleplerle meşgul edilmeye devam ediyor. Kalp krizi, trafik kazası veya yangın ihbarı bekleyen operatörler; “Gelin bohçası nasıl hazırlanır?”, “Büryan kebabının kilosu ne kadar?” gibi sorularla karşılaşıyor. Asılsız çağrıların oranı bazı illerde %50’yi aşarken, bu sorumsuzluğun faturası ağır idari para cezalarıyla kesiliyor.
“Alo 112, Aşk Acısı Çekiyorum”
Acil yardım hatlarının tek bir çatı altında toplandığı 112 Acil Çağrı Merkezleri, vatandaşın en zor anında yanında olmak için 7/24 hizmet veriyor. Ancak Elazığ, Mardin, Şırnak ve Siirt gibi illerden gelen veriler, hattın kullanım amacının dışına çıkıldığını gözler önüne seriyor.
Özellikle Güneydoğu ve Doğu Anadolu bölgelerinde yapılan aramalarda operatörleri şaşkına çeviren diyaloglar yaşanıyor. Kimi vatandaş “Kavanozun kapağını açamıyorum” diye yardım isterken, kimi “Gelin bohçası hazırlayacağım, bohça nasıl hazırlanır?” diyerek danışmanlık talep ediyor. Hatta işi daha da ileri götürüp “Aşk acısı çekiyorum, dertleşebilir miyiz?” diyerek 112 personelini meşgul edenler dahi bulunuyor.
Vakaya Değil, Kebabın Fiyatını Sormaya Arıyorlar
Çağrı merkezi çalışanlarının psikolojisini zorlayan ve gerçek vakalara ulaşımı engelleyen bu aramalar, sadece sohbet isteğiyle sınırlı kalmıyor. Siirt’te yaşlı bir vatandaşın “Pancar çuvallarım ağır, acil helikopter lazım, jandarma gelebilir mi?” talebi kayıtlara geçerken, bir başkasının “Buranın yabancısıyım, büryan kebabını duydum, kilosu ne kadar?” sorusu “bu kadar da olmaz” dedirtti.
112’ye Gelen En İlginç Çağrılar Listesi
Vatandaşların acil durum hattını hangi sebeplerle meşgul ettiğini sizler için derledik:
| Arayan Kişinin Talebi | 112’nin Gerçek Görevi |
| “Kız arkadaşıma evlenme teklifi edeceğim, ambulans kiralayabilir miyim?” | Hayati tehlike durumunda hasta nakli. |
| “Televizyondan bal aldım, tadı güzel değil.” | Gıda zehirlenmesi durumunda müdahale. |
| “Uçağım ne zaman hareket edecek?” | Hava ambulansı koordinasyonu. |
| “Telefonum bozuldu, ses denemesi yapıyorum.” | Acil yardım çağrısını yanıtlama. |
| “Ayakkabım çatıda kaldı itfaiye gelsin.” | Yangın ve kurtarma operasyonları. |
Asılsız İhbarın Bedeli Ağır
Gereksiz aramaların önüne geçmek için uygulanan idari para cezaları da dikkat çekiyor. Sadece sohbet etmek veya gereksiz yere meşgul etmek amacıyla arayanlara 1.882 TL idari para cezası uygulanıyor.
Ancak durum asılsız bir ihbarda bulunup ekipleri (Polis, Ambulans, İtfaiye) olay yerine yönlendirme boyutuna ulaşırsa, ceza miktarı katlanarak artıyor. Ekipleri boşa çıkaran bu kişilere yaklaşık 18.823 TL ceza kesiliyor. Ankara 112 Acil Çağrı Merkez Müdürü Funda Darıcı, asılsız bir yangın ihbarının en az 7-8 ekibi (itfaiye, ambulans, polis) harekete geçirdiğini ve bunun hem ekonomik kayıp hem de güvenlik zafiyeti yarattığını vurguluyor.
Çağrıların Yarısı “Gereksiz”
İstatistikler sorunun büyüklüğünü kanıtlar nitelikte. Elazığ’da 2025 yılında gelen 619 bin çağrının sadece 235 bini gerçek vakaya dönüşürken, Şırnak’ta 549 bin çağrının 350 bini asılsız ihbarlardan oluştu. Yetkililer, okullarda ve kırsal mahallelerde verdikleri eğitimlerle bu oranları düşürmeye çalışsa da, bilinçsiz kullanım hala sistemin önündeki en büyük engel.
Sağlıkhaberi.net Yorumu: O Telefon Bir Başkasının “Son Şansı” Olabilir
112 Acil Çağrı Merkezi’ne gelen bu “komik” görünen ama aslında “trajik” olan çağrılar, toplumsal bilincimizde ciddi bir yara olduğunu gösteriyor. Bir kişinin “kavanoz kapağı açılmıyor” diye hattı meşgul ettiği o 30 saniye içinde, başka bir hanede kalp krizi geçiren bir baba veya boğulma tehlikesi geçiren bir çocuk için saniyeler tükeniyor olabilir.
Sağlıkhaberi.net olarak hatırlatıyoruz:
-
Kul Hakkı: 112’yi gereksiz meşgul etmek, sadece bir idari suç değil, aynı zamanda yardıma muhtaç bir insanın yaşam hakkına girmektir.
-
Kaynak İsrafı: Sırf “şaka” olsun diye hareket eden bir ambulansın yaktığı yakıt, personelin emeği ve o aracın trafikte yarattığı risk, hepimizin cebinden çıkmaktadır.
-
Caydırıcılık: 18 bin liralık cezalar önemli bir adımdır ancak bu konuda kamu spotlarının artırılması ve özellikle çocukluk çağından itibaren “112 bilincinin” aşılanması şarttır.
Unutmayın; 112, “can sıkıntısı” hattı değil, “can kurtarma” hattıdır.
