Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, Türkiye’nin onkoloji alanındaki bilimsel çalışmalarında kritik bir eşiğin aşıldığını duyurdu. Ülkenin kendi imkanlarıyla geliştirdiği ilk kanser ilacı adayının faz 1 klinik testleri başarıyla tamamlandı. Ulusal çapta yürütülen tarama programlarında ise son bir yıllık periyotta 7,7 milyon vatandaşa ulaşılarak 28 bin kişide erken kanser bulgusu saptandı. Üzerinde çalışılan molekülün ileri faz araştırmaları da hedeflenen doğrultuda ilerlerse, yerli ilacın küresel sağlık ekosistemine entegre edilmesi planlanıyor.
Türkiye, onkolojik tedaviler konusunda tamamen kendi laboratuvarları ve bilim insanlarıyla yürüttüğü çalışmalarda yeni bir aşamaya geçti. Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, yerli imkanlarla sıfırdan geliştirilen ilk özgün ilaç adayına ilişkin son verileri kamuoyuyla paylaştı. Üretilen yeni molekülün faz 1 klinik araştırmalarında oldukça başarılı sonuçlar elde edildiğini aktaran Memişoğlu, ülkenin kendi kanser ilacını ortaya çıkarma yolunda emin adımlarla ilerlediğini belirtti.
Birinci Basamakta Kanser Taramaları
Erken teşhisin hayat kurtarıcı rolü doğrultusunda planlanan ulusal tarama ağları, sahada yoğun bir şekilde faaliyet göstermeye devam ediyor. Aile hekimlikleri ile sağlıklı hayat merkezleri koordinasyonunda sürdürülen meme, rahim ağzı ve bağırsak kanseri taramalarında geride bıraktığımız yıl içinde ciddi bir kitleye ulaşıldı. Toplam 7 milyon 700 bin vatandaş, bu hizmetten herhangi bir ücret ödemeden faydalandı.
Son 1 Yıllık Kanser Tarama Verileri
-
Toplam Taranan Kişi Sayısı: 7.700.000
-
Şüpheli Bulgu Saptanan Kişi Sayısı: 276.000
-
Erken Kanser Teşhisi Konulan Kişi Sayısı: 28.000
Elde edilen saha verileri sayesinde, binlerce vatandaşın tedavi sürecine vakit kaybetmeden başlanması sağlandı. 40 yaşın üzerindeki bireylerin bu ücretsiz kontrol sistemlerine dahil olmasının önemine dikkat çeken Bakan Memişoğlu, hastalıktan ziyade teşhiste geç kalmaktan korkulması gerektiğini vurguladı. Sağlık altyapısının dünya standartlarının üzerine çıktığını belirten Bakan, teşhis aşamalarında yapay zeka destekli tanı sistemlerinin de aktif olarak devrede olduğunu ifade etti.
Akıllı Molekül Teknolojisi ve Kurumsal İşbirliği
Yerli ilaç projesinin geliştirilme süreci, geniş çaplı bir akademik ve kurumsal işbirliğine dayanıyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile TÜBİTAK‘ın destek verdiği projede; Boğaziçi Üniversitesi, Koç Üniversitesi ve Abdurrahman Yurtaslan Onkoloji Hastanesi kilit roller üstleniyor.
Çalışmanın öncü isimlerinden Boğaziçi Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Rana Sanyal, laboratuvar ortamında geliştirilen akıllı molekülün çalışma mekanizmasını anlattı. Üretilen teknolojinin, etken maddeyi doğrudan tümörlü hücreye yönlendirdiğini belirten Sanyal, bu yenilikçi yöntemin hastaların maruz kaldığı yan etkileri büyük oranda azalttığını ve tedavinin genel etkinliğini artırdığını söyledi. Ekip, önümüzdeki dönemde faz 2 ve faz 3 klinik çalışmalarını da başarıyla tamamlayıp, Türkiye’nin ilk özgün kanser ilacını dünya tıbbının kullanımına sunmayı hedefliyor.
Sağlıkhaberi.net Yorumu: Yerli Molekül ve Erken Teşhis Ağının Sahadaki Karşılığı
Kanser tedavisinde tamamen yerli kaynaklarla geliştirilen bir molekülün faz 1 aşamasını başarıyla geçmesi, Türk sağlık sistemi için stratejik bir dönüşümün işaretidir. Uzun yıllardır yurt dışına bağımlı olduğumuz ve sağlık bütçesinde devasa gider kalemleri oluşturan onkolojik ilaç tedarikinde kendi etken maddemizi üretebilmek, sadece ekonomik bir kazanım değil, aynı zamanda ulusal sağlık güvenliği meselesidir. Hedefe yönelik “akıllı” tedavi sunarak yan etkileri asgariye indiren bu teknolojinin ilerleyen yıllarda polikliniklere inmesi, kemoterapi servislerinde yorucu süreçler geçiren hastaların yaşam kalitesini doğrudan yükseltecektir.
Öte yandan, bir yıl içinde 7,7 milyon kişiye ulaşan tarama ağının 28 bin kişide erken teşhis sağlaması, birinci basamak sağlık hizmetlerinin sistemin gerçek sigortası olduğunu bir kez daha kanıtlıyor. O 28 bin vatandaşın hastalığı çok daha ileri ve semptomatik evrelerde hastanelere yansımasaydı, hem insan hayatı açısından telafisi imkansız kayıplar yaşanacak hem de onkoloji servislerinin üzerindeki fiziksel ve maddi yük katlanarak artacaktı. Laboratuvarlardaki yerli ilaç vizyonunun, sahada ısrarla yürütülen bu “önleyici hekimlik” kalkanıyla eş zamanlı olarak büyümesi, Türkiye’nin gelecekteki sağlık politikaları adına atılmış en isabetli adımlardan biridir.
