Türkiye’de yıllardır dillerden düşmeyen “Sırtını devlete daya, rahat et” anlayışı, değişen ekonomik koşullar ve artan iş yüküyle birlikte tarihe karıştı. KPSS maratonunu dereceyle bitiren memurlar, atandıkları şehirlerde yüksek kiralar ve geçim derdiyle yüzleşirken, “yatan memur” algısının da sahada bir karşılığı kalmadı.
Atanmak İçin “Neredeyse Hatasız” Sınav Şart
Geçmişte kamu personeli olabilmek belirli bir eğitim seviyesiyle mümkünken, bugün durum tamamen değişti. Milyonlarca adayın ter döktüğü KPSS (Kamu Personeli Seçme Sınavı), artık sadece “barajı geçme” sınavı değil, bir “sıralama savaşı”na dönüştü.
Adayların, sınırlı sayıdaki kadroya girebilmek için neredeyse hatasız bir sınav kağıdı vermesi gerekiyor. Aylar, hatta yıllar süren hazırlık süreci, dershane masrafları ve psikolojik yıpranma göz önüne alındığında, memurluğa giriş kapısı artık “iğne deliği” kadar daralmış durumda.
Maaşın Yarısı Ev Sahibine Gidiyor
Atanma sevincini yaşayan memurları bekleyen ilk ve en büyük şok ise barınma krizi oluyor. Özellikle İstanbul, Ankara, İzmir ve Antalya gibi büyükşehirlerde göreve başlayan bir kamu personelinin maaşı, daha eline geçmeden eriyor.
Kira fiyatlarındaki fahiş artışlar nedeniyle, alınan maaşın büyük bir bölümü barınma giderlerine ayrılıyor. Eskiden “memur maaşıyla ev/araba alma” hayali kurulurken, bugün birçok kamu çalışanı için ay sonunu getirmek bile matematiksel bir başarı sayılıyor.
| Dönem | Algı (Eski Türkiye) | Gerçek (Bugün) |
| Giriş Şartları | Lise mezunu olmak yeterliydi. | KPSS’de %1’lik dilime girmek şart. |
| Ekonomi | Maaşla ev/araba taksiti ödenirdi. | Maaşın %60’ı kiraya gidiyor. |
| Çalışma Şartları | “Sabah 9, Akşam 5” rahatlığı. | Artan nüfusla birlikte katlanan iş yükü. |
| Tayin | Büyükşehirler “ödül” sayılırdı. | Büyükşehirler “sürgün” gibi görülüyor. |
“Bankamatik Memuru” Efsanesi Çöktü
Toplumun bir kesiminde yerleşmiş olan “memur çalışmıyor, işler yavaş yürüyor” önyargısı da günümüz kamu hizmetlerinde geçerliliğini yitirdi. Gerek dijitalleşme ile artan işlem hızı, gerekse nüfus yoğunluğuna bağlı olarak kamu kurumlarındaki dosya yükü, personelin nefes almadan çalışmasına neden oluyor.
Sahada görev yapan sağlıkçısından, vergi dairesindeki memura kadar herkes yoğun bir tempo içinde. “Yatan memur” söylemi, sahadaki koşturmaca ve performans baskısı karşısında artık sadece eski bir şehir efsanesinden ibaret.
SağlıkHaberi.net Yorumu: Büyükşehirden Kaçış Başladı
Memurluk artık bir “refah kapısı” değil, sadece bir “iş güvencesi” haline geldi. Özellikle sağlık camiasında bu durumu çok net gözlemliyoruz:
-
Tersine Göç: Eskiden doktorlar ve hemşireler İstanbul’a tayin istemek için torpil arardı. Şimdi ise “kira ödeyemeyecekleri” için İstanbul’dan kaçıp Anadolu’nun küçük ilçelerine gitmeye çalışıyorlar.
-
Psikolojik Yük: Hem geçim sıkıntısı çekip hem de vatandaştan “Sizin tuzunuz kuru, devletten maaş alıyorsunuz” tepkisi görmek, çalışanlarda tükenmişlik sendromunu tetikliyor.
-
Çözüm: Lojman desteği veya bölgesel geçim endeksli maaş düzenlemesi gelmediği sürece, büyükşehirlerde çalışacak memur bulmak yakında imkansız hale gelebilir.
