Kamu ve özel hastanelerde yöneticilerin denetimleri savuşturmak adına kurduğu vardiya tuzağı deşifre oldu. Mesai saatlerinde servisleri tam kadro göstererek teftişleri atlatan idareler, saat 16.00’yı vurduğunda koca klinikleri tek bir hemşireye terk ediyor; sekreterin, destek personelinin ve hekimin yükü de tek çalışanın sırtına yıkılıyor.
Sağlık sisteminde kronikleşen personel açığı, hastane idarecilerinin geliştirdiği organize bir göz boyama mekanizmasıyla kamufle ediliyor. Konya Beyhekim eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde gündeme gelen “21 hastaya tek hemşire” skandalının ardındaki perde aralandığında, meselenin münferit bir planlama hatası değil; Türkiye genelindeki kamu ve özel hastanelerde sistematik biçimde uygulanan bir “denetimden kaçma formülü” olduğu ortaya çıktı.
Müfettiş Mesaisi Bitene Kadar Her Şey Kusursuz: 16.00’dan Sonra Çöküş Başlıyor
sağlık bakanlığı, il sağlık müdürlükleri veya kalite denetçilerinin gerçekleştirdiği haberli ve habersiz teftişlerin neredeyse tamamı 08.00 – 16.00 mesai saatleri arasına sıkışmış durumdadır. Hastane yönetimleri bu denetim takvimini avantaja çevirerek servisleri gündüz saatlerinde kâğıt üzerinde ve fiilen tam kadro göstermektedir. Gündüz 4 hemşirenin dahi işleri güçlükle yetiştirdiği bir yataklı serviste, denetçilerin ve üst amirlerin hastaneden ayrıldığı saat 16.00 itibarıyla tablonun rengi tamamen değişmektedir.
Vardiya devir teslimiyle birlikte gündüz görev yapan 4 personelin yerini tek bir nöbetçi almaktadır. Akşam 16.00’dan sabah 08.00’e kadar süren 16 saatlik kesintisiz gece maratonunda, koca bir kliniğin tüm sorumluluğu tek bir personelin omzuna terk edilmektedir.
Sekreter Yok, Destek Yok, Hekim Yetersiz: Bütün Yük Hemşirenin Sırtında!
Gece vardiyalarında kurulan tuzak yalnızca hemşire sayısının teke düşürülmesiyle sınırlı kalmamaktadır. Hastanelerin maliyet kısma ve personel tasarrufu politikaları doğrultusunda şu ağır tablo yaşanmaktadır:
- Tıbbi Sekreter Hizmeti Sıfırlanıyor: Kliniklerde gece saatlerinde görevli tıbbi sekreter bulundurulmadığı için tüm epikriz, yatış, taburculuk, malzeme düşümü ve resmi evrak kayıt işleri doğrudan hemşireye yüklenmektedir.
- Temizlik ve Destek Personeli Azaltılıyor: Temizlik görevlisi ve klinik destek personeli sayıları asgari düzeye indirilmekte, hastanın transferinden numune taşınmasına ve acil temizlik ihtiyaçlarına kadar her iş hemşirenin sorumluluğu haline getirilmektedir.
- Nöbetçi Hekim Sayısı Düşüyor: Eğitim ve araştırma hastanelerinde dahi onlarca kliniğe veya kata tek bir nöbetçi asistan hekim bırakılmakta; hekimin acilde veya yoğun bakımda olduğu anlarda servisteki kritik kararlar ve hasta takipleri yine hemşirenin inisiyatifine kalmaktadır.
İmkânsızı Başaramayana Bir de Mobbing: “Neden Yetişmedi?”
Dört kişinin gündüz zorlandığı iş yükünün yanı sıra sekreterin, destek elemanının ve eksik hekim kadrosunun görevlerini tek başına sırtlanan sağlık çalışanları, sabaha karşı tükenme noktasına gelmektedir. Ancak sistemin çarpıklığı burada da bitmemektedir. İdareciler, fizik kurallarına aykırı bu tempoda en ufak bir aksaklık, geciken bir kayıt veya yorgunluk emaresi gördüklerinde personele “Görevi ihmal”, “İşleri yetiştiremiyorsun” baskısıyla mobbing uygulamakta, savunma istemekte ve yer değişikliğiyle tehdit etmektedir.
Sağlıkhaberi.net Yorumu: Gece Denetimi Olmayan Bir Sistemde Adalet Kurulamaz!
Gündüz vitrini süsleyip gece personeli köle gibi çalıştırmak, hem sağlık emekçilerinin yaşam hakkına hem de yataklarda şifa bekleyen yurttaşların can güvenliğine kurulmuş açık bir tuzaktır. Denetimlerin yalnızca mesai saatlerine sıkışıp kalması, hastane idarecilerine bu sahteliği sürdürme cesareti vermektedir.
sağlık bakanlığı teftiş kurulu ve denetim birimleri, hastaneleri mesai saatlerinde hazırlanan steril raporlarla değil; gece saat 02.00’de, 04.00’te habersiz baskınlarla denetlemelidir. Gündüz 4 kişinin çalıştığı serviste gece tek personelin 20’den fazla hastaya, sekreteryaya ve transfer işlerine baktığı tespit edildiği an, o nöbet listesine onay veren servis sorumlularının ve başhemşirelik makamının sözleşmeleri derhal feshedilmelidir.
Sağlık profesyonelleri, idarecilerin denetim atlatma oyuncağı veya eksik kadroların açık kapama makinesi değildir. Bu iki yüzlü vardiya düzenine derhal son verilmeli, yatak başına düşen hemşire normu 24 saatlik standarda bağlanmalı ve gece teftişleri tavizsiz biçimde başlatılmalıdır!
