Sağlık tesislerinde derinleşen personel yetersizliği ve denetimsizlik, klinik işleyişte görev tanımlarını fiilen ortadan kaldırdı. Hemşire, klinik destek/hasta bakım ve temizlik personelinin birbirinin sorumluluklarını üstlenmek zorunda kaldığını ortaya koyan tablo, hem çalışan haklarını hem de hasta güvenliğini tehdit eden kaosu gözler önüne serdi.
Sağlık Bakanlığı teşkilatında ve kamu hastanelerinde kronikleşen istihdam açığı, sahada ciddi bir yetki karmaşasına ve iş yükü kaymasına yol açıyor. Tayin Sepeti tarafından derlenen saha verilerine göre; hemşireler, klinik destek/hasta bakım elemanları ve temizlik personeli yasal görev tanımları tamamen farklı olmasına rağmen günlük pratikte birbirlerinin işlerini yapmak mecburiyetinde bırakılıyor.
Personel Yetersizliği Görev Çizgilerini Sildi
Kliniklerde yaşanan personel eksikliği, idarelerin “idare edin” baskısıyla birleşince; temizlik görevlisi hasta taşımaya, hasta bakım personeli enjeksiyona, 4 yıllık lisans mezunu hemşire ise koli taşımaya zorlanıyor.
Kliniklerde Görev ile Görev Dışı Uygulamaların Karşılaştırması
| Meslek Grubu | Yasal / Asli Görevi | Fiilen Yaptırılan (Görev Dışı) |
|---|---|---|
| HEMŞİRE | • Hasta değerlendirme • İlaç uygulama • Enjeksiyon ve pansuman • Vital bulguların takibi • Klinik hemşirelik süreçlerinin yönetimi |
• Hasta pozisyon verme / yatak düzenleme • Malzeme taşıma ve lojistik • Klinik destek işleri |
| KLİNİK DESTEK / HASTA BAKIM | • Malzeme ve numune taşıma • Hasta transferi • Tıbbi malzeme temini • Klinik düzen ve destek hizmetleri • Temel hasta bakımı |
• Vital bulgu takibi ve kan şekeri ölçümü • EKG çekimi • Enjeksiyon uygulama ve pansuman yapma • Temizlik işleri |
| TEMİZLİK PERSONELİ | • Ortam temizliği • Tuvalet ve lavabo hijyeni • Tıbbi atık ve çöp toplama • Rutin hijyen ve dezenfeksiyon |
• Hasta taşıma ve transfer • Tıbbi malzeme temini • Hasta bakımı ve klinik destek işleri • Hemşirelik/personel işleri |
Tablodaki veriler, özellikle klinik destek ve temizlik personelinin yetkisi ve tıbbi eğitimi olmaksızın enjeksiyon, vital bulgu takibi veya pansuman gibi doğrudan hekim ve hemşire sorumluluğundaki invaziv/tıbbi işlemlere yönlendirildiğini gösteriyor. Bu durum hem çalışanları hukuki olarak malpraktis riskiyle yüz yüze bırakıyor hem de hasta güvenliğini doğrudan tehlikeye atıyor.
Sağlıkhaberi.net Yorumu: Görev Tanımını Çorbaya Çeviren Sistemde Ne Hizmet Kalır Ne Hasta Güvenliği!
Tayin Sepeti’nin ortaya koyduğu bu tablo, hastanelerimizin içine itildiği yapısal krizin ve liyakatsiz yönetim modelinin en net fotoğrafıdır. Yıllarca üniversite eğitimi almış bir hemşireyi tıbbi süreç yönetiminden alıp koli taşımaya mahkûm etmek; tıbbi yetkisi bulunmayan destek veya temizlik personelini ise EKG çekmeye, enjeksiyon yapmaya zorlamak akıl tutulmasıdır. Bu bir “dayanışma” değil; yetersiz kadro açığını çalışanların sırtına yükleyen açık bir angaryadır.
Yetkisiz personelin yaptığı bir enjeksiyonun ya da hatalı vital takibinin doğuracağı tıbbi ve hukuki faturayı kim ödeyecektir? Sağlık çalışanları her gün bu hukuki risklerin gölgesinde tükenirken, sağlık emekçilerinin görev sınırlarını koruyacak katı bir denetim mekanizması işletilmemektedir. Sağlık Bakanlığı masa başı yönetmeliklerle yetinmeyi bırakmalı; hastanelerdeki liyakatsiz birim amirlerinin keyfi görevlendirmelerine son verecek katı denetimleri başlatmalı ve her kadroya yeterli sayıda personel atayarak bu tehlikeli karmaşaya neşter vurmalıdır.