Değerli okurlar, son zamanlarda kamuoyunda geniş yer edinen ve sosyal medyada tabiri caizse bir furyaya dönüşen sağlık sektörü çalışanlarının sosyal medya görünürlüğü ve gelinen noktada mesleki etik sorunların vahameti hepimizin malumu.
Aslında bu etik erozyon, dijital toplum devrimi ile beraber gelişen sosyolojik sürecin bir parçası olarak da görülebilir. Dijitalleşen toplumsal yapı ile beraber sosyal medya, insanların görünürlük çabası ve buna bağlı psikolojik temelde ilgi kaynaklı bir tatmin amacının aracı haline gelmiş, bu bağlamda vazgeçilmez bir öneme kavuşmuştur. Geleneksel toplumsal iletişim kanalları yerini; toplumdan soyutlanmış, sosyal mecrada kendine has bir lisan ve kavrayışa yer edinmiş bir iletişim sürecine bırakmıştır. Bu değişim toplumun genelinde kabul görmüş ve kamusal alanda da etkili olmuştur. Sağlık sektörü de şüphesiz bu sosyal dönüşümden payını alan sektörlerin başında gelmektedir.
Hasta mahremiyeti ve gizlilik ilkesini gözetmeden paylaşılan görüntü ve bilgiler ;
toplum nezdinde yaratılan “çalışmak yerine video çeken sağlıkçılar” intibası ;
Mesleki görünürlüğün artmasıyla dengelenemeyen “mesleki itibarın çöküşü” gibi bir çok başlık tartışma konusu haline gelerek bizlerin adına özeleştiri yapmayı da zorunlu kılmıştır.
Peki ya bir meslek grubunun temsili olarak kullanılan formaların estetik görüntüsü altında üretilen bu içeriklerin toplumsal ve mesleki kefaretini kimler ödüyor ? Adeta stüdyoya dönen çalışma alanlarında yapılan bu ve benzeri bir çok eylem ,nasıl olur da idari sorumluluktan muaf şekilde cüretkar bir sürekliliğe kavuşabiliyor ?
Bir çoğunuz “bırakalım eğlensinler, bunca iş yükü arasında bu kadarını da esirgemeyelim” diyeceksiniz. Ancak sorun tam da o forma giyildiği anda yani iş sahasına adım atıldığı noktada başlıyor. Zira iş yeri ve mesai dışı yapılanlara kimse ses edemese de o formayı giydiğimiz an artık bireysel bir sorumluluk alanından çıkıp mesleki bir kimliğin temsili alanına giriyor ve tüm meslektaşlarımızın ortak sorumluluğunu taşımaya başlıyoruz.
Bu sorumluluk ,toplumsal yapının aile ve kültürel birlik gibi bir çok parçasında olduğu gibi mesleğin de kendi içinde kollektif bir sorumluluk doğurduğunu gösterir. Her mensubun bunun farkındalığı ve hassasiyetiyle hareket etmesi zorunluluğunu da beraberinde getirir. Daha doğru bir ifadeyle “Giyilen üniforma bireyin değil, kurumun ve ait olunan mesleğin kimliğidir.” cümlesinin muhasebesi bu anlamda zaruridir.
Bu durumda artık temsil ettiğimiz mesleğin tüm mensuplarının sorumluluğunu bizzat taşıdığımız gerçeğini görmezden gelmemiz mümkün müdür ?
Öte yandan, bu tür içeriklerin mevzuat çerçevesinde yaptırıma konu olabilecek fiiller barındırdığı da unutulmamalıdır. Gerek sağlık çalışanlarına yönelik mesleki etik düzenlemelerde gerek devlet memurları kanununda yer alan disiplin hükümlerinde;
“Devlet memuru vakarına yakışmayan tutum ve davranışlarda bulunmak”
“Hizmet içinde devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışta bulunmak” fiilleri yaptırıma bağlanmıştır.
Bu kapsamda öngörülen Uyarma ve Aylıktan kesme disiplin cezaları da işin idari sorumluluk boyutuna işaret eder. Hem çalışanın bu sorumluluk bilincinden mahrum olması hem de kurumların disiplin mekanizmalarının bu anlamda kayıtsız kalması, sürecin bu noktaya gelmesinde etkili olmuştur.
Hülasa; hastaneler sosyal alışkanlık ve medya trendlerinin yaşam alanı olmaktan arındırılmalı, sağlık çalışanlarının halihazırda uğradığı mesleki yozlaşma ve itibar kaybı da bu bağlamda bireysel ihtimamla giderilmelidir. Bizlere düşen, mesleki saygınlığın inşasına hep beraber katkıda bulunmak adına elimizi taşın altına koymak ve bu yolda sorumluluk bilincinin canlı kalmasını sağlamayı öncelikli mesleki hedefler arasına koymaktır.
